Een ontmoeting met Bolkestein

— door Evert Mouw

Hij kwam de tram binnen, ietswat onhandig. Ik herkende hem aan zijn oude, gewone, en toch erudiete en vastberaden voorkomen. Hij ging vlak naast de deur zitten, ongeveer vijf meter van mij af. Een halte verder moest ik de tram verlaten, dus ik liep alvast naar de deur. Ik sprak hem aan: “een bekend gezicht.” Hij keek op. “Ik heb nog les van u gehad.” Zijn gezicht werd vriendelijker. “O ja? Waar?” “In Den Haag. Op de Campus.” Een glimlach. Hij vroeg of hij wel te volgen geweest was. Ik bevestigde dat. “Ik heb veel geleerd.” Ik moest uitstappen, en wenste hem een goede avond. Gisteravond was ik gestrand in Amsterdam, en na een bezoekje aan de Dam kon ik weer terug naar Leiden.

Is het niet treffend, dat eerste wat hij vraagt? Deze wiskundige, politicus, en professor wilde vooral duidelijk zijn. Ik kan me herinneren dat hij tijdens zijn colleges stelde dat een schrijver begrijpelijk moest zijn. Als een artikel of boek niet te begrijpen was, dan zou de inhoud wel eens gewoon onzin kunnen zijn.

Een mooi voorbeeld van zijn duidelijkheid is zijn omschrijving van populisme:

Maar wat is populisme precies? Behalve dan een verzamelnaam voor alles waaraan men de pest heeft. Bij mijn weten zijn leden van de Tweede Kamer volksvertegenwoordigers. Is het dan zo gek dat zij hun oor te luisteren leggen bij wat het volk vindt? [1]

Inderdaad. Populus: volk. Democratie: regering door het volk. Antipopulisten: vul dat zelf maar in.

In dezelfde brief [1] ging Bolkestein in op veel van dezelfde onderwerpen als waar hij in zijn reeks van 12 colleges “Intellectuals in Politics” in Den Haag al over onderwezen had. Het succes van het verlichte rationalisme, en de reactie in de vorm van het vitalisme en het fascisme als elitaire en intellectuele beweging. Wilders is inderdaad geen product van zulke denkstromingen. Maar laat ik hem niet herhalen – hieronder een link naar zijn brief in de Volkskrant die het lezen waard is.

[1] Rob Riemen, schaamt u zich voor zoveel onzin (Frits Bolkestein in de Volkskrant, 13-11-2010)

     

Facebook Comments